Wat yoga nidra is, en wat het niet is
Yoga nidra is geen yoga waarbij je in houdingen staat. Je ligt op je rug, onder een deken, en een stem leidt je aandacht langs je lichaam, je adem en soms een beeld. Twintig tot veertig minuten, en je hoeft niets te presteren.
Het is ook geen slaap. Je zakt naar een toestand tussen waken en slapen, waarin je lichaam rust neemt terwijl je nog iets meekrijgt van de stem. Dat mensen er soms bij wegvallen, is geen fout.
Voor wie niet stil kan zitten om te mediteren, is dit vaak een makkelijkere ingang: liggen en luisteren vraagt minder van je dan rechtop je aandacht vasthouden.
Wat het onderzoek laat zien
Onderzoek naar yoga nidra is beperkt maar groeiend: kleinere studies laten minder ervaren spanning zien, rustiger inslapen en een lagere hartslag na een sessie.
Voor slapeloosheid die al maanden duurt is de best onderbouwde behandeling cognitieve gedragstherapie bij insomnie, CGT-i. Die pakt aan wat de slapeloosheid in stand houdt: te lang in bed liggen, wisselende tijden, en de spanning rond het slapen zelf.
Yoga nidra kan daar goed naast staan, als manier om je systeem in de avond te laten dalen. Als vervanging van CGT-i bij langdurige slapeloosheid is het te licht.
Voor wie het vaak past
Mensen die met een vol hoofd naar bed gaan en niet kunnen stoppen met denken. Mensen die 's nachts wakker worden en dan gespannen liggen te wachten. Mensen die te moe zijn om nog iets actiefs te doen.
Het past ook bij zwangerschap en herstel na een ziekte, omdat het lichamelijk niets vraagt. Bij onverwerkt trauma kan liggend naar binnen keren juist onrustig maken; kies dan een vorm met open ogen of doe het samen met je behandelaar.
Hoe je het gebruikt zonder er een taak van te maken
Zet het niet op je lijstje als iets dat moet lukken. Leg het klaar voor het moment dat je toch al wakker ligt, of doe het in de vroege avond om de dag af te sluiten.
Doe het drie keer in een week en kijk hoe je inslaapt. Merk je na twee weken niets, dan is het waarschijnlijk niet jouw ingang, en dat is informatie, geen mislukking.
Slaap je al langer dan drie maanden slecht en heeft dat gevolgen voor je dagen, bespreek dan CGT-i met je huisarts. Dat is de route met het sterkste bewijs, en vaak vergoed.
Een set kant-en-klare opnames helpt vooral omdat je niets hoeft te kiezen op het moment dat kiezen te veel is.
Veelgestelde vragen
- Mag ik in slaap vallen tijdens yoga nidra?
- Ja. Dat gebeurt vaak en het is geen fout. Je lichaam neemt de rust die het nodig heeft.
- Vervangt dit een slaapbehandeling?
- Nee. Bij slapeloosheid die langer dan drie maanden duurt is cognitieve gedragstherapie bij insomnie de best onderbouwde route. Yoga nidra kan daarnaast.
- Hoe lang duurt een sessie?
- Meestal twintig tot veertig minuten. Er bestaan ook korte versies van tien minuten voor 's nachts.
- Kan ik dit doen tijdens de zwangerschap?
- Meestal wel, omdat het lichamelijk niets vraagt. Lig na de eerste maanden liever op je zij en overleg bij klachten met je verloskundige.
- Wat als ik er juist onrustig van word?
- Dat komt voor, vaker bij onverwerkte ervaringen. Stop dan met liggend naar binnen keren en kies iets met beweging, of doe het samen met je behandelaar.
Waar je dit kunt bekijken
Yoga Nidra, Happy with Yoga
Dit is een Nederlandse set geleide yoga nidra-opnames die je liggend thuis volgt. Het is een ontspanningsprogramma, geen behandeling van slapeloosheid.
Bekijk wat deze yoga nidra-serie inhoudtSommige links op ZorgQue zijn affiliate-links. Wanneer je via zo'n link iets aanschaft, kan ZorgQue hiervoor een commissie ontvangen. Dit verandert niets aan de inhoudelijke informatie op deze pagina.
Deze informatie is algemeen en vervangt geen huisarts of professionele zorg. Bij acute nood: bel 112 of je huisarts.

