Naar hoofdinhoud
ZorgQue

Onderzoek

Alcohol en mentale gezondheid

Waarom een glas eerst ontspant en later onrust geeft, en wat er verandert als je een periode stopt.

3 min lezen · bijgewerkt 2026-09-21 · 3 bronnen

Mijn lijst
Alcohol en mentale gezondheid

In het kort

Waarom een glas eerst ontspant en later onrust geeft, en wat er verandert als je een periode stopt. Alcohol werkt dempend en verlaagt kort de spanning.

Belangrijkste takeaways

  • Alcohol werkt dempend en verlaagt kort de spanning.
  • Regelmatig drinken hangt samen met meer angst- en stemmingsklachten.
  • Vier weken zonder alcohol geeft vaak duidelijk verschil in slaap en energie.
  • Is een glas per dag schadelijk? Er is geen hoeveelheid die aantoonbaar gezond is. De richtlijn adviseert niet drinken, of maximaal één glas per dag.

Eerst dempen, daarna opleven

Alcohol werkt dempend en verlaagt kort de spanning. Als het uit je lichaam verdwijnt, volgt een periode van meer alertheid en onrust, vaak midden in de nacht.

Daardoor slaap je in maar slaap je slechter door, met meer wakker worden in de tweede helft van de nacht.

Wat langdurig gebruik doet met stemming

Regelmatig drinken hangt samen met meer angst- en stemmingsklachten. Het onderscheid tussen oorzaak en gevolg is vaak niet scherp te maken.

Wie drinkt om spanning te verdragen, ontwikkelt sneller een patroon waarin de spanning tussen momenten toeneemt.

Een periode stoppen als test

Vier weken zonder alcohol geeft vaak duidelijk verschil in slaap en energie. Merk je dat stoppen niet lukt, dan is dat zelf een belangrijk signaal.

Veelgestelde vragen

Is een glas per dag schadelijk?
Er is geen hoeveelheid die aantoonbaar gezond is. De richtlijn adviseert niet drinken, of maximaal één glas per dag.
Helpt alcohol bij slapen?
Je valt sneller in slaap, maar de slaapkwaliteit daalt. Het verergert slaapklachten op termijn.
Waar vraag ik hulp?
Bij de huisarts, of bij een instelling voor verslavingszorg. Vroeg vragen maakt de aanpak eenvoudiger.

Deze informatie is algemeen en vervangt geen huisarts of professionele zorg. Bij acute nood: bel 112 of je huisarts.

Gerelateerde artikelen

Hier lees je verder over periode, alcohol, eerst

Gekozen op de thema's en de begrippen die in dit artikel voorkomen.

Meer over dit onderwerp?

Elke maand een diepere duik in dit thema, met de onderzoeken erbij.

  • Diepgaande artikelen over dit thema
  • Onderzoek uitgelegd in gewone taal
  • Praktische oefeningen
  • Nieuwe verhalen van anderen

We geven je e-mailadres niet door. Afmelden kan altijd, met de link in elke mail.